Futbolcular, takım antrenörleri ile nasıl rakip takımı irdeleyip, saha içi taktik ve duran top organizasyonları vb. konular hakkında çalışma ve konuşma gerçekleştiriyorsa, müsabakaya çıkacak hakemler de her maç öncesi kendi aralarında bu tür iletişim birlikteliği için konuşmalar gerçekleştir. Hakemlerin maç öncesi konuşmalarına memorandum denir.

Memorandum ne işi yarar?

Müsabaka hakemlerinin maç sürecince iletişimde kalmaları, karar birliktelikleri ve müsabakanın selametle bitirilmesi ve maç içi kararlarda ters düşmemeleri için elzem bir maç önü konuşmasıdır.

Memorandum, hatırlatmaya dayalı bir iletişimdir. Hakemlerin poziyonlar ile ilgili olayları, gözlemleri ve fikirlerini içerir. Herhangi bir şekil şartı olmadığı gibi de geçici konuşmalardır.

Memorandum da neler konuşulur?

Orta hakem müsabakanın mutlak yöneticisidir. İki yardımcısı ve varsa 4. hakemi ile müsabaka içerisinde nasıl anlaşılacağı ve bazı durumlarda nasıl karar verecekleri konuşulur.

Her hakemin kendi iletişim yöntemleri olsada her maç öncesi temel bazı konular üzerinde, poziyonlar ile ilgili konuşulur. 
Bunlar orta hakemin, yardımcılarıyla ters düşmemesi ve beraber doğru karar verme ihtiyacınını giderir.

Konuşma; hakemlerin sahaya çıkışları, seronomi, kulübü yönetimi, futbolcular ile diyaloglar, kendi diyagonallerindeki poziyonlarda iş birliği ve yardımlaşma, penaltı ya da ihraç gerektirici hal ve hareketlerde nasıl işbirliği kurulması esası üzerinedir.

Hakem Tahtası

Evet, futbolda 17 temel kural vardır ancak hakemlerin 18. kurallarıda tecrübeleri ile yorumlayışlarıdır.

  • Penaltı pozisyonlarında orta hakemin yardımcısından yardım istemesi. (çapraz bayrak tutuşu ya da yardımcı hakemin bir adım sahanın içeri girmesi.)
  • Topun çizgi dışı ya da çizgi üzerinde oynandığında oyunu rahatlatmak ve pozisyonun dışında olan oyuncuları da tereddüte bırakmamak adına sesli ya da bayrak ile işaret etmek.
  • Orta hakemin görüşü dışında (orta hakemin arkasında) küfür, tükürme, kavga, kulübe ya da tribünlerle sataşma gibi poziyonlarda hakemi uyarma.
  • Oyuncu değişikliklerinde orta hakem ve yardımcı işbirliği
  • Baraj gerektiren poziyonlarda baraj kurulumu ve barajdan dönen (el ile müdahale vb.) dikkat edilmesi.
  • Pozisyonun içeride mi dışarıda gerçekleşti posizsyonlarda yardımlaşma.
  • İhtar ya da ihraç durumlarında kartların takibi.

Bu ve buna benzer bir sürü poziyonla ilgili orta hakemin yardımcıları ile işbirliği ve iletişimi adına gerçekleştirdiği konuşmalar bütünüdür.

-örnek memorandum konuşması-